Hervorming

Op allerlei plaatsen en in velerlei toonaarden wordt op 31 October gesproken over de Hervorming. Ik bedoel daarmede natuurlijk wat met die naam aangeduid wordt, en onder des Heeren aanbiddellijk bestel plaats vond op 31 October 1517.

Ik sta een weinig in twijfel, of ik spreken moet van Réformatie of Déformatie.

Allerwege wordt geroepen over de geweldige hervorming, of wilt ge over de reformatie. Maar zeg me eerlijk. Wat is er van het beginsel dier Reformatie overgebleven? Wanneer we zien op de schrikkelijke verwatering van dat beginsel hetwelk naar buiten in al de heerlijkheid en kracht kenbaar werd door het optreden van Luther en daarna nader en breder alsmede dieper ontwikkeld door Calvijn, eerlijk, we zwijgen dan en zeggen: Och dat mijn hoofd water ware en mijn oog een springader van tranen, om te bewenen de breuk der dochter mijns volks. Misschien rangschikt U mij onder de zwartgalligen, of pessimisten; het zij zo. Ik kan het niet anders zien. De kracht, het leven der Reformatoren zijn we kwijt in het leven en wij schikken ons naar de zin van de diepgevallen mens, die enkel dwaasheid is. Op 31 October zal van verschillende kansels en in veel kerken weer Luther worden opgehaald en van verschillende kanten worden bekeken. We zijn verlicht geworden, zo roept men dan en hebben een veel bredere kijk op het leven gekregen. De bekrompen opvattingen van onze vaderen zijn we ontgroeid. We hebben veel meer bronnen gekregen en nieuwere ontdekkingen allerwege hebben ons verschaft een meer juiste blik op het geheel. Och arme! Waar leeft nog het machtige woord dat Luther greep, en door de Heilige Geest in zijn ziel werd ingegrift: De rechtvaardige zal door zijn geloof leven? Ik vraag: waar leeft dat nog? Ik zeg niet dat het niet meer wordt uitgeroepen en veelvuldig gebruikt; maar waar leeft het? Waar is waar geworden, hetgeen Luther in bange zieleworsteling leerde kennen en dat de Heere hem openbaarde.

Ik weet, er is gelukkig nog een volk dat er een weinig van leerde. Dat niet alleen bij een leer, welke dan ook, leeft, maar waar die leer welke naar de schriften is levend werd. Ziet, daar gaat het over. Ik misken natuurlijk allerminst de reformatie naar buiten en hoe die zich ontwikkelde, maar het komt ten slotte toch maar aan op die innerlijke reformatie welke God de Heilige Geest werkt in de harten van Gods kinderen.

Daar kende Luther wat van. Dat heeft Calvijn meegemaakt.

Het waren voor hen geen holle leuzen, maar het was waar voor hen geworden. Een rechtvaardige, in de zin zoals Luther dat leerde kennen is iemand die zijn eigen gerechtigheid kwijt leert kennen en leeft uit een gerechtigheid die van boven is en niet genomen, maar geschonken wordt. O, ik vind het prachtig dat onze jonge mensen de schriften onderzoeken, zomede de werken van onze vaderen en niet minder de geschiedenis van Gods kerk zowel in het algemeen alsook die van ons vaderland, maar dat we toch wel verstaan dat die kennis op zichzelf ons niet doet verstaan het wonder, dat Luther leerde. We duizelen weg in al het gepolemiseer van onze dagen en vooral onze jeugd. Natuurlijk erken ik de gevaren van onze jonge mensen, maar zit dat in de omstandigheden, of in ons? Daar stappen we overheen met al dat geharrewar. Dat de Geest die vaardig werd over Luther, ook vaardig werd in onze dagen over het zaad der kerk. We praten maar over leer en nog eens leer en ik vind dat natuurlijk heel best en noodzakelijk, dat we zuiver in de leer blijven en zijn, maar laat ons toch vooral niet vergeten dat we voor en bovenal nodig hebben het levensbeginsel waaruit Luther leven mocht. Dat had hij niet genomen, want hij wist het niet. Het werd hem geopenbaard door de Heilige Geest. Wat gereformeerd werd, is momenteel gedeformeerd. Dat is wat zozeer bedroevend werkt in deze dagen.

Evenwel is God Koning van oude tijden. Die God, die Luther greep uit de dood tot het leven, is nog dezelfde God. Dat heeft Luther mogen verstaan en zag dat met de ware hervormers niet alleen aan de buitenkant, maar geloofde dat God een volk van rechtvaardigen in Christus overhoudt en die zullen door het geloof met Hem verenigd die hun Hoofd is, eeuwig triumferen. Houdt Christus Zijne kerk in stand; Laat dan de hel vrij woeden. En of die hel nu christelijk of onchristelijk woedt, dat maakt geen verschil. Gezeten aan Gods rechterhand, zal hij haar wel behoeden. Daarin ligt de innerlijke geloofsverzekering van al Gods gunstgenoten. Zoekt dan de Heere terwijl Hij te vinden is en roept Hem aan terwijl Hij nabij is opdat ook in deze dagen van verval het blijken moge dat de Heere doorgaat met te reformeren en ook aan de buitenkant dat goddelijke wonder kenbaar werd, dat de Heere bijeen bracht hetgeen metterdaad bijeen behoort, want die zullen tot in eeuwigheid met elkaar leven.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen