JOHN G. PATON

De school in Forthorwald was zeer goed te noemen. Niet alleen werden de vakken voor het maatschappelijk leven onderwezen, maar ook kregen de Bijbelse geschiedenis en de Catechismus een goede beurt. De vlugste leerlingen kregen bovendien nog les in Grieks, Latijn en wiskunde, zodat ze van de gewone dorpsschool naar de hogeschool te Glasgow konden. De onderwijzer Smith stond in de omgeving bekend als een zeer geleerd en bekwaam onderwijzer, met het gevolg, dat jongens uit de gegoede stand bij hem op een bijgebouwde kostschool kwamen.

John Paton behoorde niet tot de gegoede stand. Zijn ouders waren maar matig met aardse goederen bedeeld. Hij was niet zo netjes gekleed als de kinderen van de rijke lui. Dat had meester zeker opgemerkt. Op zekere avond namelijk, als de avondgodsdienstoefening pas was begonnen, werd zachtjes de deur van Patons woning geopend en zacht weer gesloten. Niemand ging naar de deur. Vader was aan het Bijbellezen en daarna volgde het avondgebed. Nauwelijks had echter vader Paton „amen" gezegd, of John vloog naar de deur. Die was dicht, maar in de gang lag een pak, en op dat pak stond: „Voor John." Met kloppend hart maakte de jongen het pak open; al de huisgenoten stonden nieuwsgierig toe te zien. Het pak bevatte een stel nieuwe kleren! Welk een blijdschap was er te lezen op de gezichten!

„Kijk John, " sprak vrouw Paton, „wie die kleren nu ook gebracht heeft, dat doet er niet toe. We hebben ze gekregen uit Gods hand."

De volgende morgen had John het nieuwe pak aan. Meester zag het en zei, dat John netjes gekleed was. John vertelde nu kinderliik, hoe hij er was aangekomen, onder het lezen uit de Bijbel.

„Nou John, " sprak meester, „als je weer eens iets nodig hebt, laat je vader dan het Boek maar nemen, en God zal het je zenden als antwoord op het gebed."

Dit voorval maakte op het jeugdig gemoed van John grote indruk. Jaren later pas begreep hij, dat meester voor de kleren had gezorgd.

't Is wel jammer, dat meester Smith niet altijd zo lief was. Nu en dan had hij heftige driftbuien en dan sloeg hij er op, meer dan betamelijk was. Ook maakte hij onderscheid tussen arme en rijke kinderen, naar Johns mening. Eens had hij John onverdiend een pak slaag gegeven, en toen dat later nog een keer plaats vond, was het kind niet meer naar school te krijgen.

Voor de leergierige jongen was dit heel erg, want een andere school was er niet in de buurt. Van een leerplicht was geen sprake, zodat de knaap aan de weefstoel bij zijn vader zat, inplaats van op de schoolbank. Nauwelijks twaalf jaar oud, weefde hij kousen van 's morgens zes tot tien uur 's avonds, met slechts één uur vrij voor het middagmaal en een half uur voor het ontbijt en het avondeten. En in die kleine vrije ogenblikjes greep John naar zijn boeken. Hij moest verder gaan met de oude talen. Naar de hogeschool, dat was zijn ideaal. Hij zou predikant of zendeling worden. Dat stond bij hem vast.

Moeilijk kon hij uitdrukken, de gewaarwordingen in zijn jeugdig gemoed, wanneer zijn vader met al de huisgenoten bad om de bekering van de heidenen, die zonder kennis van de ware God leefden en stierven. Dan kwam er zo'n vurig verlangen in de jongen op, om eenmaal naar de heidenen te gaan, dat hij niet onder woorden kon brengen.

In die tijd was John ook getuige van een opmerkelijke gebedsverhoring, 't Was ellendig gesteld in de omgeving van Forthorwald: in de aardappelen was ziekte gekomen, de oogst was mislukt en de levensmiddelen waren in prijs geducht opgelopen. Er kwam aan alles gebrek. Vader Paton was met werk naar Hawick en kon pas de volgende avond thuis zijn. Dan zou hij geld en eten meebrengen, 's Avonds gebruikte de moeder met haar kinderen het laatste maal; nu was het meel op en ander voedsel was niet in huis. Vrouw Paton was er de vrouw niet naar om haar nood aan anderen be-

kend te maken. Hoe het morgen moest om elf kinderen aan eten te helpen, wist ze niet. Ze zouden een dag zonder voedsel moeten doen, want vader zou pas laat in de avond thuis komen.

Maar zie, daar krijgt vrouw Paton zo'n geloof, dat ze tegen de kinderen zegt, bij het naar bed gaan, dat ze alles aan God zou zeggen en dat er morgen overvloedig spijze zou zijn.

De morgen breekt aan. Er is niets om te ontbijten. Maar wat. gebeurt? Daar houdt een voerman uit Lockerbie stil voor het huis. In Lockerbie woonde de vader van vrouw Paton. De vrachtrijder zal beslist een brief afgeven. Maar neen er werden pakken van de wagen genomen. Zie daar toch eens: een zak nieuwe aardappelen, een zak meel en zelf gemaakte kaas!

In Lockerbie wist men niets van de armelijke omstandigheden in Patons huis. De vader van vrouw Paton had maar gedaan, zoals toen de gewoonte was in de Schotse landschappen: nu en dan iets aan de familie zenden.

We kunnen ons voorstellen, hoe verwonderd de moeder en haar kinderen waren. Allemaal moesten ze rondom haar komen staan, en na de Heere gedankt te hebben voor de milde gave, sprak ze ontroerd: „O kinderen, hebt de Heere lief, vertrouwt Hem in het gelovig gebed al uw noden en Hij zal uw behoeften zo vervullen als tot uw nut en Zijn verheerlijking kan strekken."

Geen wonder, dat John, toen hij later als zendeling in moeilijke omstandigheden was, de onverwachte uitredding voor ogen had, alsof het pas was gebeurd.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen