Het Communisme

(vn.)

De Franse revolutie.

1789. Wie kent dit jaartal niet? Wie herinnert zich niet van zijn schoolbanken de verhalen van het bloedig schrikbewind in Frankrijk? Het zaad van opstand en revolutie gestrooid had vrucht gedragen; bloedige vrucht. De ongeloofstheorieën van Franse en Engelse schrijvers uit het midden der achttiende eeuw hadden diep wortel geschoten in de harten van duizenden. Het „Geen God en geen meester" deed opgeld in die dagen. Gods Woord werd verworpen en de rede ten troon verheven.

De Franse revolutie was niet alleen een daad van opstand en rebellie; het was meer het was een systeem, waarbij bewust de souvereiniteit Gods werd geloochend en ingeruild werd voor de leer der volkssouvereiniteit. Het is Groen van Prinsterer geweest, die in zijn „Ongeloof en revolutie" tegenover de leer der Franse revolutie plaatste: Er staat geschreven (Gods Woord) en: Het is geschied (de Historie). Vandaar ook, dat hij in zijn tijd de degen kruiste, kruisen moest met de geesteskinderen der Revolutie: de liberalen. Groen van Prinsterer heeft als met zienersblik de ontwikkeling der revolutionnaire denkbeelden doorschouwd. Hij zag de grote lijn die vanaf het liberalisme liep over socialisme naar het Communisme. Of zoals Ds Kersten eens schreef in een predikatie: „Een Banier tegen de revolutie": Bedenk o liberalen, dat gij de brug gebouwd hebt van het socialisme en het Communisme. „Godsdienst is opium voor het volk" zegt de Communist en de liberaal Roland de Marès zegt: „dat de oorlog verklaard is tegen al het bovennatuurlijke, en dat het God is, die men uit de harten en uit de geesten der mensen wegbannen wil."

Maar er is meer! De Franse revolutie luidde het tijdvak in van het revolutionnair geweld. Welnu ook het Communisme greep naar dit middel, dat dienen moest als brug van theorie naar werkelijkheid.

Het Communisme bereikt een nieuwe phase, die van de revolutie.

De 19e en 20e eeuw is in vele opzichten merkwaardig. Op technisch gebied volgt de ene uitvinding na de andere. Mede als gevolg hiervan vindt een geweldige ommekeer plaats op maatschappelijk en economisch gebied: De groot-industrie komt op. Grote fabriekscom-

plexen verrijzen, waarin duizenden arbeiders hun bestaan trachten te vinden. Maar welk een bestaan! Overmatige arbeidstijden, meermalen de twaalf uur overschrijdend, werden gemaakt. Duizenden kinderen van negen jaar en nog jonger werden de fabrieken ingedreven. Vrouwenarbeid verwoestte op schrikbarende wijze het gezinsleven. Een Engels schrijver uit het midden der vorige eeuw klaagde: „Ofschoon Engeland verdoofd wordt door het lawaai der spinraderen, is zijn volk zonder kleding, ofschoon Engeland zwart ziet van de steenkool, die uit de aarde gedolven wordt, sterft zijn volk van koude." In één woord de stoffelijke ellende was groot, huiveringwekkend groot.

Rapporten, die hierover verschenen, brachten vreselijke tonelen aan 't licht. (Bekend is o.m. een Engels rapport van 1863.)

O zeker, de Franse revolutie met haar geesteskind het liberalisme had het tegenovergestelde gegeven van wat zij beloofd had. Want het liberalisme gaf behalve een maatschappelijk systeem, ook een economisch systeem. En wat was de grondgedachte van dit systeem ? Deze: „Ieder zoekt zijn eigen belang, ieder kent zijn eigen belang; ieder kan zijn eigen belang het best bevorderen."

Is het niet, alsof wij hier de echo horen van dat brute Kaïns woord: „Ben ik mijns broeders hoeder? " En de stoffelijke ellende in de glorietijd van het liberalisme, ging gepaard met een ontstellende geestelijke verwildering. En voorwaar geen wonder. Het bovenaangevende liberalisme was vrijzinnig. Van de kansels gaf men stenen voor brood. De grote massa weekte los van God en Zijn Woord.

Het behoeft ons dan ook geenszins te verbazen, dat in de harten van de duizenden en nog eens duizenden arbeiders, vervuld met bittere ontevredenheid over hun levenslot, het woord gesproken door de predikers van een nieuwe heilstaat op aarde, weerklank vindt.

Geen wonder, dat Marx en Lassale, de oproerige profeten ener nieuwe maatschappij bij de van God vervreemde massa een gretig oor vindt.

Inderdaad: In de 19e eeuw doemt als een heros der nieuwe tijden de vierde stand op. De arbeiders verenigen zich in massa-bonden. De klassestrijd wordt gepredikt. Socialisme en communisme doen hun intocht in de Europese samenleving.

Deze 19e eeuw luidt een nieuwe phase van het Communisme in en wel in zijn meest radicale vorm, die van het geweld, van de revolutie, van de terreur.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen